Qish fasli sportchilar, ayniqsa, ochiq havo stadionlarida tayyorgarlik ko‘ruvchilar uchun eng sinovli davrlardan biridir. Viloyat stadionlarining texnik holati va iqlim sharoiti har xil bo‘lgani sababli, mashg‘ulotlar rejasiga maxsus yondashuv talab etiladi. Sovuq ob-havo mushaklarni qotirishi va bo‘g‘imlarning elastikligini kamaytirishi mumkin, bu esa jarohatlanish xavfini oshiradi.
Tayyorgarlikning birinchi va eng muhim texnik xususiyati — bu kengaytirilgan rozovka (warm-up) bosqichidir. Issiq mavsumda 10-15 daqiqa yetarli bo‘lsa, qishda organizmni haroratini ko‘tarish uchun kamida 25-30 daqiqa vaqt ajratish lozim. Dinamik cho‘zilish mashqlari orqali qon aylanishini yaxshilash va mushaklarni "uyg‘otish" jarohatlarning oldini olishning asosiy garovidir.
Kiyim tanlash ham texnik jihatdan muhim hisoblanadi. "Qatlamlar tamoyili" (layering) qo‘llanilishi kerak: birinchi qatlam namlikni shimuvchi sintetik mato, ikkinchi qatlam issiqlikni saqlovchi kiyim va uchinchi qatlam shamol hamda yomg‘irdan himoya qiluvchi kiyim bo‘lishi lozim. Oyoq kiyimlarining tanlovi stadion maydonining holatiga (qorli, nam yoki muzlagan) qarab amalga oshirilishi kerak, chunki sirpanchiq yuzalar bog‘lamlarga og‘irlik soladi.
Mashg‘ulotlar intensivligi va yuklamalari ham o‘zgartirilishi lozim. Sovuq havoda nafas olish tizimi qo‘shimcha yuklama ostida bo‘ladi, shuning uchun yuqori intensivlikdagi mashqlardan oldin tana asta-sekin moslashtirilishi kerak. Shuningdek, suv balansini saqlashga alohida e’tibor berish lozim; sportchi chanqoq sezmasa ham, kichik porsiyalarda iliq suv ichib turishi tavsiya etiladi.
Yakunda, qishki tayyorgarlikni tugatgach, "cool-down" yoki sovutish bosqichi juda muhimdir. Mashg‘ulotdan so‘ng tana tez sovushi mumkin, bu esa mushaklardagi kramplarga olib keladi. Shuning uchun mashg‘ulotni sekin yurish va yengil cho‘zilish bilan yakunlab, darhol issiq kiyimlarni kiyish lozim. Ushbu texnik qoidalarga amal qilish viloyat stadionlarida xavfsiz va samarali tayyorgarlik ko‘rish imkonini beradi.
⚽ Playmatch ilovasini yuklab oling
Futbol o'yinlaringizni tashkil qiling, jamoa yig'ing va liga uyushtiring.
⚽
Playmatch haqida
O'zbekistondagi #1 futbol platformasi. 342+ stadion, 2.2K+ o'yinchi. Batafsil →